Hamilelikte (Gebelikte) Demir Eksikliği

Hamilelikte (Gebelikte) Demir Eksikliği

Bu yazıda hamilelikte gebelikte demir eksikliği başlığı altında demir eksikliği nedir, nasıl oluşur, hamilelikteki sakıncaları nelerdir, hamilelikte demir hapı kullanılmazsa ne olur sorularına yanıt bulacaksınız.Gebelik süreci, kadın bedeninin rahminde büyüyen canlıyı kendi rezervleri ile beslediği, kendi gıdasından verdiği, kısacası kendini yavrusuyla paylaştığı bir süreçtir. Bu süreçte anne adayının vücudunda bazı eksiklikler olması kaçınılmazdır.

O eksikliklerden birisi de demir eksikliğidir. Demir eksikliği tanımını sıkça duyarız.

Önce demir eksikliği nedir sorusundan başlayalım.

Demir eksikliği, vücutta yeterli seviyede demir bulunmamasından kaynaklanan bir anemi türüdür. Demir eksikliği, kan kaybı, alınan gıdalardaki demirin vücut tarafından iyi emilmemesi ve yetersiz gıda alımı gibi sebeplere bağlı olarak gelişir.

Hamilelikte Demir Eksikliği Neden Olur

Hamile kadınlarda kansızlık sebeplerinden biri de demir eksikliğidir. Peki vücutta demir neden eksilir? Ya demir alımı yeterli değildir, ya da kan kaybı sonucu vücutta demir atılmıştır. Demir elementi, kırmızı kan hücrelerindeki hemoglobinlerin içinde bulunur. Bu da şu demek oluyor ki; tüm kanamalarda kanla birlikte vücuttan demir de eksilmiş olur. Kadınların her ay yaşadığı adet kanamalarında demir eksikliğine sebep olacak kadar kan kaybı meydana gelmez, fakat adet kanamaları aşırı olan kadınlarda, herhangi bir hastalık sebebiyle kanama geçirenlerde demir eksikliği ve buna bağlı kansızlık gelişir.

Demir eksikliğinin tek sebebi vücutta demir kaybı olması değildir. Besinler yoluyla demir alamamak yahut yetersiz miktarda almak da demir eksikliğisebebidir. Hamilelik döneminde vücudun demire olan gereksinimi artar. Bu sebeple de hamile kadınların beslenmelerine çok dikkat etmeleri gerekir. Fakat ne kadar iyi ve dengeli beslenirse beslensin, anne adaylarına hamilelik sürecinde kan hapı, yani hamilelikte demir ilacı kullanımı önerilir.

Hamilelikte gebelikte demir eksikliği çoğunlukla

  • Dengesiz ve yetersiz beslenme
  • Fazla çay kahve tüketimi
  • Fazla kalsiyum alımı
  • Et yememek
  • Mide ve bağırsak hastalıklarına bağlı kan kaybı
  • Bağırsak parazitleri

gibi faktörlere bağlı olarak gelişir.

Çay ve kahve, yemeklerle alınan demirin vücut tarafından tam anlamıyla emilmesini engeller. Bu sebeple çayı yemeğin hemen üzerine değil, yemeklerden en az 45 dakika sonra tüketmek gerekir.Çok fazla süt ve süt ürünü tüketmek de vücuda fazla kalsiyum alınmasına, fazla kalsiyum alınması da demir emiliminin yetersiz olmasına sebep olur.

Peki o halde hamilelikte demir eksikliği için ne yemeli, hangi gıdaların tüketimine ağırlık vermeli?

Demir içeren besinler kırmızı et, tavuk eti, tavuk ciğeri, ton balığı, sardalye, ördek eti, sakatat, yengeç, karides, tahıl, yulaf, soya fasulyesi, yumurta, barbunya, bezelye, patates, fasulye, tofu, irmik, kepekli etmek, kabak çekirdeği,  pekmez, baklagil, domates salçası, pazı, ıspanak, börülce gibi yeşil sebzeler, kuru üzüm, kuru kayısı, fındık, fıstık, ceviz, kaju  olarak sıralanabilir.

Demir içeren meyveler dendiğinde ilk akla gelenler şeftali, kuru üzüm ve erik suyudur. Yeterli miktarlarda tüketmeye özen göstermek gerekmektedir.

C vitamininin demir emilimini artırma özelliği vardır, bu yüzden demir içeren besinlerin C vitamini içeren portakal suyu, salata gibi besinlerle birlikte alınması demir emilimini artıracaktır.

Hamilelikte Demir Eksikliğinin Belirtileri

Gebelikte demir eksikliği olduğu nasıl anlaşılır, gebelikte demir eksikliğibelirtileri şöyle sıralanabilir:

  • Çabuk yorulma
  • Halsizlik
  • Uykulu olma hali
  • Çarpıntı
  • İştah azlığı
  • Kabızlık
  • Baş ağrısı
  • Saç dökülmesi
  • Dilde körelme ve çatlaklar
  • Ağız etrafında çatlaklar
  • Tırnaklarda incelme  ve kaşık şekli alma
  • Kulak çınlaması
  • Anksiyete
  • Nefes darlığı
  • Kaşıntı
  • Yutma güçlüğü
  • Göğüs ağrısı

Hamilelikte Demir Eksikliği Nasıl Giderilir

Gebelik boyunca demir içeren besinlerin tüketimine ağırlık vermek, gün içinde en az 2-3 porsiyon demir içerikli gıda tüketmek demir eksikliğini telafi etmek için güçlü önlemler olacaktır. Sakatat ve kırmızı et, tavuk etinin but gibi koyu renkli kısımları, hindi eti yüksek oranda demir içerir. Et yemeyenler ise yeşil sebze, pekmez, fındık, fıstık, kabak çekirdeği, ceviz, yumurta ve kuru baklagil tüketebilir. Demir ilacını ise portakal suyu, domates suyu gibi yüksek oranda C vitamini içeren meyve suları ile almak demirin vücuttaki emilimini artıracaktır.

Gebelikte çay ve kahve tüketimini sınırlamak, hatta mümkünse hiç tüketmemek demirin kandan emilimini kolaylaştıracaktır. Kalsiyum demir emilimini azaltacağından, demir haplarını süt ve yoğurtla birlikte almamak gerekir.

Hamilelikte Demir Hapı

Hamilelikte gebelikte demir eksikliğitedavisinin bir yolu doktor kontrolünde demir hapı kullanımıdır. Hamilelikte demir gereksinimi günlük 3-4 mg’dır. Hamile bir kadın ne kadar demir içerikli besin tüketse de hamilelikte artan demir ihtiyacının gıdalarla karşılanması zordur. Bu yüzden bilhassa son 3 ayda demir ilacı alınması gerekecektir. Hamilelikte demir hapı veya demir ilaçları genellikle günde iki kez oral yolla alınan tablet, kapsül şeklinde olabileceği gibi, şurup formunda da olabilir.

Hekim önerirse damardan yapılacak kan iğneleri de hamilelikte demir ihtiyacını karşılar. Kan ilaçları kabızlık, hazım güçlüğü gibi şikayetlere neden olabilirler Böyle olumsuzluklar yaşandığında hekime danışmakta fayda vardır. Hekim ilacı farklı bir ilaçla değiştirebilir.

Bir cevap yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir